सर्जेई कर्जाकिन

सर्जेई अलेक्झांड्रोविच कर्जाकीन हा एक रशियन बुद्धिबळ ग्रँडमास्टर आणि राजकारणी आहे. एक बुद्धिबळातील प्रतिभावान खेळाडू, त्याने यापूर्वी जगातील सर्वात तरुण ग्रँडमास्टरचा विक्रम केला होता, त्याने १२ वर्षे आणि ७ महिने वयाच्या या किताबासाठी पात्रता मिळवली होती. १२ सप्टेंबर २०२४ मध्ये, तो रशियाच्या फेडरेशन कौन्सिलमध्ये क्रिमियाचा सिनेटर बनला.

कर्जाकिनने १९९९ मध्ये युरोपियन अंडर-१० बुद्धिबळ अजिंक्यपद स्पर्धा जिंकले आणि २००१ मध्ये तो अंडर-१२ बुद्धिबळ विश्वविजेता बनला. त्याने ११ व्या वर्षी आंतरराष्ट्रीय मास्टर किताब मिळवला आणि २००३ मध्ये त्याला ग्रँडमास्टर किताब मिळाला. २००४ मध्ये बुद्धिबळ ऑलिंपियाडमध्ये त्याने युक्रेनचे प्रतिनिधित्व केले व सांघिक आणि वैयक्तिक सुवर्णपदक जिंकले. त्याने युक्रेनसाठी आणखी दोन बुद्धिबळ ऑलिंपियाडमध्ये भाग घेतला आणि २००९ मध्ये कोरस बुद्धिबळ स्पर्धा जिंकली, त्यानंतर रशियाला स्थलांतरित झाला. त्यानंतर त्याने बुद्धिबळ ऑलिंपियाडमध्ये पाच वेळा रशियाचे प्रतिनिधित्व केले आहे, २०१० मध्ये वैयक्तिक सुवर्णपदक जिंकले आहे. त्याने २०१३ आणि २०१९ मध्ये जागतिक सांघिक बुद्धिबळ अजिंक्यपद स्पर्धेत रशियासोबत सांघिक सुवर्णपदकही जिंकले.

कर्जाकिनने २०१२ ची जागतिक रॅपिड अजिंक्यपद स्पर्धा आणि २०१३ आणि २०१४ मध्ये नॉर्वे बुद्धिबळ स्पर्धा जिंकली. त्याने २०१४ च्या कॅंडिडेटस् स्पर्धेत भाग घेतला आणि दुसरे स्थान पटकावले. त्याने २०१५ चा बुद्धिबळ विश्वचषक जिंकला आणि तो २०१६ च्या कॅंडिडेटस् स्पर्धेसाठी पात्र ठरला. त्याने ही स्पर्धा जिंकली आणि जागतिक बुद्धिबळ स्पर्धेसाठी आव्हान देण्याचा अधिकार मिळवला. नोव्हेंबर २०१६ मध्ये जागतिक अजिंक्यपद स्पर्धेच्या क्लासिकल खेळांमध्ये ६-६ अशी बरोबरी साधल्यानंतर त्याने रॅपिड टायब्रेकमध्ये मॅग्नस कार्लसनकडून अजिंक्यपद सामना गमावला. त्याने २०१६ ची जागतिक ब्लिट्झ अजिंक्यपद स्पर्धा जिंकली. त्याने २०१८ मध्ये पुन्हा कॅंडिडेटस् स्पर्धेत भाग घेतला ज्यात त्याने तिसरे स्थान मिळवले आणि २०२१ च्या बुद्धिबळ विश्वचषकात उपविजेता राहून २०२२ च्या कॅंडिडेटस् साठी पात्र ठरला.

युक्रेनवरील रशियन आक्रमणाला कर्जाकिनने जाहीर मान्यता दिल्याने महा चेस दौरा समितीने त्याच्यावर भविष्यातील स्पर्धांसाठी बंदी घातली. त्याला सहा महिन्यांसाठी फिडे-मानांकित स्पर्धांमध्ये खेळण्यास बंदी घालण्यात आली, ज्यामध्ये २०२२ कॅंडिडेटस् स्पर्धा देखील समाविष्ट होती. त्याच्या बंदीची मुदत संपल्यानंतर, कर्जाकिनने रशियन ध्वजाखाली खेळण्यास बंदी असलेल्या स्पर्धांमध्ये भाग घेण्यास नकार दिला आहे हे, बेलारूसी आणि रशियन ध्वजांवर फिडे च्या बंदीसह, याचा अर्थ असा की कर्जाकिन निष्क्रिय आहे व तो जून २०२४ मध्ये फिडे च्या मानांकन यादीतून बाहेर पडला.

विकिपीडियावर संपूर्ण लेख वाचा →