जैमिनि हे एक प्राचीन विद्वान होते ज्यांनी हिंदू तत्त्वज्ञानाच्या मीमांसा संप्रदायाची स्थापना केली. ते पराशरांचे पुत्र असून त्यांना महर्षी व्यासांचे शिष्य मानले जाते. परंपरेनुसार मीमांसा सूत्रे आणि जैमिनि सूत्रे यांचे लेखक म्हणून ओळखले जाणारे, ते अंदाजे इ. स. पू ४थ्या ते २ऱ्या शतकात राहिले. काही विद्वान त्यांचा काळ इ.स.पूर्व २५० ते इ.स. ५० च्या दरम्यान मानतात. त्यांचा संप्रदाय नास्तिक मानला जातो, परंतु तो वेदांमधील धार्मिक विधींना धर्मासाठी आवश्यक मानतो. जैमिनि हे जुन्या वैदिक धार्मिक विधींच्या अभ्यासासाठी मानले जातात.
जैमिनिंचे गुरू बादरायण होते, ज्यांनी हिंदू तत्त्वज्ञानातील वेदान्त संप्रदायाची स्थापना केली. ब्रह्मसूत्रांचे लेखन करण्याचे श्रेयही बादरायणांना दिले जाते. बादरायण आणि जैमिनि दोघेही एकमेकांच्या सिद्धांतांचे विश्लेषण करताना एकमेकांचे दाखले देत असत. बादरायण ज्ञानावर भर देतात, तर जैमिनि विधींवर भर देतात. ते कधीकधी एकमेकांशी सहमत असतात, कधीकधी असहमत असतात आणि बहुदा एकमेकांच्या विरुद्ध भूमिका मांडतात.
जैमिनि
तुमचे ज्ञान वाढवण्यासाठी वाचा.