नृपुतुंगवर्मन

तुम्हाला हे नक्कीच माहित नसेल!

नृपुतुंगवर्मन (इ.स. ८६९-८८० च्या सुमारास) हा पल्लव वंशाचा राजा होता. नृपुतुंगवर्मन हा तिसरा नंदीवर्मन आणि त्याची पत्नी, राष्ट्रकूट राजकुमारी महाराणी शंखा यांचा धाकटा मुलगा होता. नृपुतुंगवर्मनला किमान दोन राण्या होत्या, वीरमहादेवी आणि कडवनमादेवी, कारण दोघींचाही उल्लेख त्याच्या शिलालेखांमध्ये देणगीदार म्हणून आढळतो. त्याच्या कारकिर्दीत, त्याच्या राणीसाठी उक्कल येथे एका विष्णू मंदिराचे बांधकाम सुरू करण्यात आले.

१८७९ मध्ये बहूर येथे नृपुतुंग वर्मनच्या राजवटीच्या आठव्या वर्षातील एक ताम्रपट शिलालेख सापडला. संस्कृत आणि तमिळ दोन्ही भाषांमध्ये असलेल्या या शिलालेखात बहूर येथील एका शिक्षण संस्थेला तीन गावांमधून मिळणाऱ्या उत्पन्नाच्या अनुदानाचे वर्णन आहे.

त्याच्या शिलालेखांव्यतिरिक्त, नृपुतुंगवर्मन पांड्यांविरुद्धच्या लष्करी यशासाठी देखील ओळखला जातो. विशेष म्हणजे, त्याने अरिचिलच्या लढाईत पांड्य राजा श्रीमर श्रीवल्लभचा पराभव केला, आणि दंतिवर्मनच्या कारकिर्दीत गमावलेला दक्षिण पल्लव प्रदेश परत मिळवण्याचे त्याचे वडील, तिसरा नंदिवर्मन यांचे ध्येय पूर्ण केले.

विकिपीडियावर संपूर्ण लेख वाचा →