गंगा जमना

गंगा जमना हा १९६१ चा भारतीय गुन्हेगारी नाट्यपट आहे, जो दिलीप कुमार लिखित आणि निर्मीत आहे, आणि नितीन बोस यांनी दिग्दर्शित केला आहे, ज्यात वजाहत मिर्झा यांनी संवाद लिहिले आहेत. कुमारने नंतर सांगितले की, त्याने चित्रपटाचे दिग्दर्शन आणि संपादनही केले होते. यात दिलीप कुमार यांच्यासोबत वैजयंतीमाला आणि त्यांचा वास्तविक जीवनातील भाऊ नासिर खान प्रमुख भूमिकेत आहेत. उत्तर भारतातील ग्रामीण अवध प्रदेशात आधारित, हा चित्रपट गंगा आणि जमना (कुमार आणि खान) या दोन गरीब भावांची कथा सांगतो आणि कायद्याच्या विरोधी बाजूने त्यांची मार्मिकता आणि भावंडांची शत्रुता, एक डाकू आणि दुसरा पोलीस अधिकारी आहे. हा चित्रपट त्याच्या टेक्निकलर निर्मिती, अवधी बोलीचा वापर आणि डाकू चित्रपट शैलीचे एक निश्चित उदाहरण आहे. २००३ मध्ये आघाडीच्या भारतीय दिग्दर्शकांच्या मताचा विचार करून आउटलुक मासिकाच्या सर्वेक्षणात बॉलीवूडच्या २५ महान चित्रपटांमध्य तो ११ व्या स्थानावर होते.

सहा महिन्यांच्या विलंबानंतर हा चित्रपट अखेर जानेवारी १९६१ मध्ये प्रदर्शित झाला. या चित्रपटाला समीक्षक आणि प्रेक्षकांचा चांगला प्रतिसाद मिळाला. हा १९६० च्या दशकातील सर्वात मोठा हिट चित्रपट होता आणि बॉक्स ऑफिस कलेक्शनच्या दृष्टीने सर्वात यशस्वी भारतीय चित्रपटांपैकी एक होता. भारतात आणि परदेशात अंदाजे ८४ दशलक्ष तिकिटांची विक्री झाली. विविध संदर्भानुसार, तिकीटाची किमत महागाईसाठी समायोजित केलेल्यानंतर, आतापर्यंतच्या १० सर्वाधिक कमाई करणाऱ्या भारतीय चित्रपटांपैकी हा आहे. २०११ मध्ये, ७३६ कोटींच्या समायोजित निव्वळ कमाईसह, हा चित्रपट बॉक्स ऑफिस इंडिया मासिकाने मुघल-ए-आझम (१९६०) च्या मागे आणि शोले (१९७५) च्या पुढे यादीत दुसऱ्या क्रमांकावर होता.

विकिपीडियावर संपूर्ण लेख वाचा →