कोकणातील आंबा लागवड कोकण हा महाराष्ट्राच्या पश्चिम किनारपट्टीवरील प्रदेश असून येथे उष्ण व दमट हवामान, मोठ्या प्रमाणात पर्जन्यमान, विविध प्रकारच्या मृदा आणि डोंगरउतारांची भौगोलिक रचना आढळते. या भौगोलिक आणि हवामानविषयक परिस्थितीमुळे कोकणात फळबागायतीला महत्त्व प्राप्त झाले असून आंबा हे या प्रदेशातील प्रमुख फळपिकांपैकी एक आहे. विशेषतः रत्‍नागिरी जिल्ह्यात आंबा, काजू आणि फणस या फळपिकांची लागवड मोठ्या प्रमाणावर केली जाते. महाराष्ट्र शासनाच्या रत्‍नागिरी जिल्हा गॅझेटियरनुसार, जिल्ह्याचे उष्ण व दमट हवामान फळबागायतीस, विशेषतः आंबा लागवडीस, अनुकूल आहे.
कोकणातील आंबा लागवडीच्या भौगोलिक अनुकूलतेचा आधुनिक अभ्यासही करण्यात आला आहे. Wahane, Saha, Pal, Bera आणि Das यांनी 2024 मध्ये प्रकाशित केलेल्या अभ्यासात महाराष्ट्राच्या किनारी पट्ट्यातील पालघर, रायगड, ठाणे, रत्‍नागिरी आणि सिंधुदुर्ग या जिल्ह्यांमध्ये Alphonso आंबा लागवडीसाठी भौगोलिक अनुकूलतेचे GIS-आधारित मूल्यमापन केले. या अभ्यासात पर्जन्यमान, उतार, मातीचा सामू (pH), मातीचा पोत, मातीची खोली, निचरा, सेंद्रिय कार्बन तसेच इतर भौतिक व रासायनिक घटकांचा विचार करण्यात आला.
कोकणातील आंबा लागवड
तुमचे ज्ञान वाढवण्यासाठी वाचा.
