इडली (कन्नड: ಇಡ್ಲಿ, तामिळ: இட்லி, तेलुगू: ఇడ్డెనలు, मल्याळम: ഇഡ്ഡലി) हा मूळ भारताच्या दक्षिणेकडील प्रदेशातून आलेला आणि भारतभर लोकप्रिय झालेला तांदळाचा एक खाद्यपदार्थ आहे. तांदूळ आणि उडदाची डाळ, किंवा तत्सम पदार्थ आंबवून आणि वाटून झालेल्या घट्टसर लगद्याच्या चकत्या वाफेवर उकडून इडली बनवली जाते. इडली वर्तुळाकार असते. तिची त्रिज्या २-३ इंच असू शकते. इडली बरोबर [सांबार] आणि ओल्या खोब्ऱ्याची चटणी खाल्ली जाते. इडलीची चव किंचित आंबट असते.. दक्षिणी भारतात इडली नाश्ता म्हणून खाल्ली जाते. महाराष्ट्रामध्ये ही नाश्तासाठी बनवली जाते .पूर्व तयारी शिवाय इडली करता येत नाही. पीठ पुरेसे भिजले नाही इडली फुगत नाही.
इडली प्रेशर कुकरमध्ये उकडता येते किंवा त्यासाठी एक वेगळे उकडपात्र असते.
आधुनिक इडलीच्या पूर्वसूचनाचा उल्लेख अनेक प्राचीन भारतीय कार्यात आढळतो. शिवकोट्याचार्य कन्नड भाषेतील १९२० इ .स वडदारधने यांनी "इदलीज" नमूद केले आहे, फक्त काळ्या हरभरापासून तयार केलेला. सर्वात लवकर उपलब्ध कन्नड विश्वकोश, लोकोपकार (इ .स १०२५)चे लेखक, चवंदाराय द्वितीय, ताकात बारीक बारीक करून, दही आणि मसाल्यांच्या स्वच्छ पाण्यात मिसळून काळ्या हरभरा भिजवून या अन्नाच्या तयारीचे वर्णन करतात. पाश्चात्य चालुक्य राजा आणि विद्वान सोमेश्वरा तिसरा, ज्याला आता कर्नाटक म्हणतात त्या प्रदेशात राज्य करत आहे, त्यांने त्यांच्या मानसोलासा (११३० इ .स ) या विश्वकोशात एक इडली रेसिपी समाविष्ट केली. संस्कृत भाषेच्या या कार्यामध्ये अन्नाचे वर्णन आयरीका आहे. कर्नाटकात इ.स. १२३५ मध्ये इडलीचे वर्णन 'हलके, जास्त किंमतीच्या नाण्यांसारखे' असे होते, जे तांदळाचा आधार दर्शविणारे नाहीत. या रेसिपीचा वापर करून तयार केलेल्या अन्नाला आता कर्नाटकात उडिना इडली असे म्हणतात.
इडली
या विषयावर तज्ञ बना.
