तिसरा वीर बल्लाळ

वीर बल्लाळ तिसरा (अंदाजे १२६२ – ८ सप्टेंबर १३४२) हा होयसळ साम्राज्याचा शेवटचा महान राजा होता. त्याच्या राजवटीत, होयसळ साम्राज्याच्या उत्तर आणि दक्षिण शाखा (ज्यात भारतातील आधुनिक कर्नाटक आणि उत्तर तमिळनाडूचा बराचसा भाग समाविष्ट होता) एकत्रित केल्या गेल्या आणि हळेबीडु (द्वारसमुद्र म्हणूनही ओळखले जाते) येथून त्यांचे प्रशासन चालवले गेले. त्याच्या राजवटीत, त्याने देवगिरीचे यादव , मदुराईचे पांड्य घराणे आणि दक्षिण भारतातील इतर लहान राजवंशांशी अनेक युद्धे केली. परंतु अल्लाउद्दीन खिलजीच्या आणि नंतर दिल्लीचा सुलतान मुहम्मद बिन तुघलकच्या आक्रमक सैन्याशी झालेल्या संघर्षामुळे दक्षिण भारताच्या इतिहासाची दिशा बदलली. त्याच्या शौर्य आणि धैर्यामुळे, इतिहासकार सूर्यनाथ कामथ, चोप्रा, रवींद्रन आणि सुब्रह्मण्यन यांनी त्याला "महान शासक" म्हटले आहे. अंदाजे १२६२ मध्ये त्याच्या मृत्यूनंतर, १३४३ मध्ये, दक्षिण भारतात विजयनगर साम्राज्य नावाच्या एका नवीन हिंदू साम्राज्याचा उदय झाला. इतिहासकार सेन यांच्या शब्दांत, "आधुनिक म्हैसूरचे निर्माते असल्याचा दावा करणाऱ्यांमध्ये होयसळ सर्वात महान होते". विजयनगर साम्राज्यची स्थापना करणारे बंधू, हरिहर प्रथम आणि बुक्का राय प्रथम यांनी राजाची लष्करी क्षमतेने सेवा केली होती. 

विकिपीडियावर संपूर्ण लेख वाचा →