तिसरा कृष्ण राष्ट्रकूट

कृष्ण तिसरा (राज्यकाळ ९३९ – ९६७), हा शेवटचा महान योद्धा आणि पराक्रमी राष्ट्रकूट सम्राट होता. तो एक धूर्त प्रशासक आणि कुशल लष्करी योद्धा होता. त्याने राष्ट्रकूटांचे वैभव पुनर्संचयित करण्यासाठी अनेक युद्धे केली आणि राष्ट्रकूट साम्राज्याच्या पुनर्बांधणीत महत्त्वाची भूमिका बजावली. त्याने "शांतिनाथ पुराण" लिहिणारे प्रसिद्ध कन्नड कवी पोन्ना, कामशास्त्रावर लिहिणारे गजंकुश आणि "महापुराण" व इतर ग्रंथ लिहिणारे अपभ्रंश कवी पुष्पदांत यांना आश्रय दिला. त्याची राणी एक चेदी राजकन्या होती आणि त्याची मुलगी बिज्जाब्बे हिचा विवाह पश्चिम गंगा राजकुमाराशी झाला होता. त्याच्या राजवटीत त्याने अकलवर्ष, महाराजाधिराज, परमेश्वर, परममहेश्वर, श्री पृथ्वीवल्लभ इत्यादी पदव्या धारण केल्या होत्या. त्याच्या परमोच्च काळात, त्याने उत्तरेला किमान नर्मदा नदीपासून दक्षिणेला किमान कावेरी नदीच्या त्रिभुज प्रदेशापर्यंत पसरलेल्या एका विशाल साम्राज्यावर राज्य केले. ठाण्याच्या शिलाहार राजाने जारी केलेल्या ९९३ च्या एका ताम्रपत्रात असे म्हटले आहे की राष्ट्रकूटांचे नियंत्रण उत्तरेला हिमालयापासून दक्षिणेला सिलोनपर्यंत आणि पूर्व समुद्रापासून पश्चिम समुद्रापर्यंत पसरले होते. या ताम्रपत्रात असेही म्हटले आहे की जेव्हा सम्राट कृष्ण तृतीय आपले सैन्य एकत्रित करत असे, तेव्हा चोळ, बंगाल, कन्नौज, आंध्र आणि पांड्य प्रदेशांचे राजे थरथर कापत असत.

विकिपीडियावर संपूर्ण लेख वाचा →