कार्ल मेंगर फॉन वोल्फेन्सग्रुन (जर्मन: Carl Menger von Wolfensgrün) (२८ फेब्रुवारी १८४० – २६ फेब्रुवारी १९२१) हे एक ऑस्ट्रियन अर्थशास्त्रज्ञ होते ज्यांनी मूल्याच्या सीमांत सिद्धांतामध्ये योगदान दिले. मेंगर यांना ऑस्ट्रियन अर्थशास्त्र मतवादाचे संस्थापक मानले जाते.
आपला सीमांतवादी दृष्टिकोन बनवताना, मेंगर यांनी शास्त्रीय अर्थशास्त्रातील अनेक प्रस्थापित विचार नाकारले. त्यांनी "जर्मन मतवादा"च्या या मताला थेट आव्हान दिले की आर्थिक सिद्धांत इतिहासातून मिळवता येतो. ॲडम स्मिथ, डेव्हिड रिकार्डो आणि कार्ल मार्क्स यांचा प्रचलित सिद्धांत असलेल्या उत्पादनमूल्यापासून दूर जाऊन, मेंगरच्या व्यक्तिनिष्ठ मूल्य सिद्धांताने किंमती ठरवण्यास परस्पर संमतीच्या भूमिकेवर भर दिला. जरी त्यांच्या कारकिर्दीच्या उत्तरार्धापर्यंत व्हिएन्नाबाहेर त्यांचे फारसे वाचक नव्हते, तरी एउगेन फॉन बोम-बावेर्क आणि फ्रीडरिश फॉन वीजर यांसारख्या शिष्यांनी त्यांचे सिद्धांत अधिक वाचकांपर्यंत पोहोचवले. फ्रीडरिश हायेक यांनी लिहिले की ऑस्ट्रियन मतवादाच्या "मूलभूत कल्पना पूर्णपणे कार्ल मेंगरच्या आहेत."
मेंगर आधी वकील आणि व्यावसायिक पत्रकार म्हणून काम करत होते, ज्या काळात त्यांना प्रचलित आर्थिक सिद्धांत आणि खरेदीदारांच्या विचार करण्याच्या पद्धतीमधील विसंगती आढळून आली. अर्थशास्त्रातील औपचारिक प्रशिक्षणानंतर, त्यांनी १८७२ ते १९०३ पर्यंत व्हिएन्ना विद्यापीठात शिकवले. ते ऑस्ट्रियाचे युवराज रुडॉल्फ फॉन हॅब्सबर्ग यांचे खाजगी शिक्षक आणि विश्वासू झाले.
कार्ल मेंगर
हा लेख तुमचा दृष्टिकोन बदलेल.