अभिमन्यु

अभिमन्यू अर्जुन व सुभद्रेचा पुत्र होता. तो कृष्णाचा भाचा असून चक्रव्यूह भेदण्याचे अर्धवट ज्ञान त्याला आईच्या पोटात असतानाच मिळाले होते. चक्रव्यूह भेदण्याचे असे ज्ञान असणाऱ्या केवळ ४ व्यक्ती होत्या त्यापैकी अभिमन्यू एक होता. त्याच्याशिवाय, अर्जुन ,कृष्ण व द्रोणाचार्य यांनाच चक्रव्यूह भेदण्याचे ज्ञान होते.

वयाने लहान पण अत्यंत शूर अशा अभिमन्यूला जयद्रथाने कपटाने मारले. उत्तरा ही विराट राजाची कन्या होती. अर्जुनाने बृहन्नडेच्या वेशात तिला नृत्य शिकविले होते.ती अभिमन्यूची पत्नी होती. व परीक्षित हा त्यांचा मुलगा.

अभिमन्यू हा अर्जुनाचा पुत्र होता. वयाच्या १५ व्या वर्षी फाल्गुन महिन्यात त्यांचा विवाह उत्तरासोबत झाला. वयाच्या १६ व्या वर्षी, अभिमन्यूची पत्नी उत्तरा हिला आषाढ महिन्याच्या एक दिवस आधी गर्भधारणा झाली, ज्या दिवशी त्याने महाभारताच्या युद्धात वीरगती प्राप्त केली. द्वापार युगात सर्वात लहान वयात स्त्रीला शारीरिक सुख मिळवून देणारा तो एकमेव होता.

अभिमन्यू हा महाभारताचा नायक अर्जुनाचा मुलगा आणि सुभद्रा, जो बलराम आणि कृष्णाची बहीण होती. त्याला चंद्र देवाचा पुत्र देखील मानले जाते. असे मानले जाते की सर्व देवतांनी आपल्या पुत्रांना अवतार म्हणून पृथ्वीवर पाठवले होते, परंतु चंद्रदेव म्हणाले की आपल्या मुलाचा वियोग आपण सहन करू शकत नाही, म्हणून आपल्या मुलाला फक्त सोळा वर्षांचे मानवी रूप द्यावे.

अभिमन्यूचे बालपण त्याच्या नानिहाल द्वारकेत गेले. महाराज विराट यांची कन्या उत्तरा हिच्याशी त्यांचा विवाह झाला होता. अभिमन्यूचा मुलगा परीक्षित, जो अभिमन्यूच्या मृत्यूनंतर जन्माला आला होता, तो कुरु वंशातील एकमेव जिवंत पुरुष सदस्य होता जो युद्धाच्या समाप्तीनंतर पांडव राजवटीला पुढे नेत होता.

अभिमन्यू हा असाधारण योद्धा होता. त्याने कौरवांच्या सरणीच्या सातपैकी सहा दरवाजे तोडले, ज्याला चक्रव्यूह म्हणतात. कथेनुसार, अभिमन्यूला त्याच्या आईच्या पोटात असतानाच अर्जुनाच्या मुखातून चक्रव्यूह छेदण्याचे रहस्य कळले होते. पण सुभद्रा मधोमध निवांत असल्याने व्यूहातून बाहेर येण्याची पद्धत ऐकू आली नाही. अभिमन्यूच्या मृत्यूचे कारण जयद्रथ होता ज्याने इतर पांडवांना व्यूहात प्रवेश करण्यापासून रोखले. कदाचित याचाच फायदा घेऊन, युद्धाच्या शेवटच्या टप्प्यात, कौरवांच्या बाजूच्या सर्व योद्धांनी, युद्धाचे नियम विसरून त्या मुलावर हल्ला केला, ज्यामुळे तो हौतात्म्य पत्करला. अभिमन्यूच्या मृत्यूचा बदला घेण्यासाठी अर्जुनाने जयद्रथाचा वध करण्याची शपथ घेतली होती.

विकिपीडियावर संपूर्ण लेख वाचा →