मोरलेची लढाई

मोरलाईक्सची लढाई ३० सप्टेंबर १३४२ रोजी फ्रान्समधील ब्रिटनी येथील लॅनमेर गावाजवळ अँग्लो-ब्रेटन सैन्य आणि त्याहून मोठ्या फ्रँको-ब्रेटन सैन्यामध्ये लढली गेली. शंभर वर्षांच्या युद्धात लढाऊ म्हणून १३३७ पासून फ्रान्सशी युद्धात असलेल्या इंग्लंडने १३४१ मध्ये सुरू झालेल्या ब्रेटन गृहयुद्धात जॉन ऑफ मोंटफोर्टच्या गटाची बाजू घेतली होती. फ्रेंच लोक फ्रेंच राजाचा पुतण्या चार्ल्स ऑफ ब्लॉइसला पाठिंबा देत होते.

नॉर्थम्प्टनच्या अर्ल विल्यमच्या नेतृत्वाखालील एका लहान अँग्लो-ब्रेटन सैन्याने मोरलाईक्सच्या ब्रेटन बंदराला वेढा घातला. चार्ल्सने मोरलाईक्सला मदत करण्यासाठी गुइंगॅम्प शहरातून नॉर्थम्प्टनपेक्षा अनेक पटीने मोठ्या सैन्याचे नेतृत्व केले. याची चेतावणी मिळाल्यावर, इंग्रजांनी रात्रीची कूच केली आणि लॅनमेअरच्या बाहेर एक बचावात्मक स्थिती तयार केली. जेव्हा त्यांना इंग्रजी स्थान दिसले तेव्हा फ्रेंच तीन तुकड्यांमध्ये तैनात झाले, एक दुसऱ्याच्या मागे. यापैकी पहिला, कदाचित ब्रेटन लेव्हीजचा बनलेला होता, पुढे गेला आणि इंग्रजी धनुर्धरांनी लांब धनुष्यांचा वापर करून त्याचे तुकडे केले; नंतर तो संपर्क न करता तुटला. फ्रेंच आणि ब्रेटन सैनिकांच्या दुसऱ्या तुकडीने हल्ला केला परंतु त्यांचा हल्ला थांबला जेव्हा ते इंग्रजी स्थानासमोर एका छद्मवेशी खंदकात पडले. मोठ्या, जवळच्या पल्ल्याच्या लक्ष्यासह, इंग्रजी धनुर्धरांनी अनेक जीवितहानी केली. सुमारे २०० फ्रेंच घोडदळ खंदकावरून मार्गक्रमण केले आणि पायी लढणाऱ्या इंग्रजी सैनिकांवर ताबा मिळवला. इंग्रजांनी या तुकडीचे तुकडे केले आणि सर्वांना मारण्यात आले किंवा पकडण्यात आले.

नॉर्थम्प्टनला काळजी होती की इंग्रजी धनुर्धार्यांकडे बाण संपत आहेत आणि खंदक मृत आणि जखमी माणसांनी आणि घोड्यांनी इतके भरलेले आहे की अडथळा म्हणून ते कुचकामी ठरू शकते. म्हणून, जेव्हा तिसरी फ्रेंच तुकडी हल्ला करण्याची तयारी करत असल्याचे दिसून आले, तेव्हा इंग्रज त्यांच्या मागच्या बाजूला असलेल्या जंगलात माघार घेतली. फ्रेंच जबरदस्तीने आत जाऊ शकले नाहीत, म्हणून त्यांनी ते वेढले आणि इंग्रजांना वेढा घातला, कदाचित अनेक दिवस. नॉर्थम्प्टन रात्रीच्या हल्ल्याने भडकला आणि मोरलाईक्सला परतला. चार्ल्सने शहर सोडविण्याचा प्रयत्न सोडून दिला आणि माघार घेतली. हे शंभर वर्षांच्या युद्धातील पहिले मोठे भू-युद्ध होते आणि वापरलेल्या रणनीती १३४० च्या उर्वरित काळात फ्रेंच आणि इंग्रज दोघांच्याही रणनीतींचे पूर्वचित्रण करत होत्या.

विकिपीडियावर संपूर्ण लेख वाचा →