टाळ हे भारतीय संगीतातील आणि विशेषतः महाराष्ट्रातील वारकरी भक्ती परंपरेतील एक अत्यंत महत्त्वाचे पारंपरिक घनवाद्य आहे. हे वाद्य सहसा पितळ, कांस्य किंवा तांबे यांसारख्या धातूंच्या दोन गोलाकार थाळ्यांपासून बनवले जाते. या दोन थाळ्या एकमेकांवर आपटून लयीत ध्वनी निर्माण केला जातो. शास्त्रीय वर्गीकरणानुसार टाळाचा समावेश 'घनवाद्य' प्रकारात होतो.
महाराष्ट्रातील भजन, कीर्तन, अभंग गायन आणि आषाढी-कार्तिकी वारी यांमध्ये टाळाला अनन्यसाधारण महत्त्व आहे. मृदंग किंवा पखवाज आणि वीणा यांच्या साथीने टाळ वाजवून भजनातील ठेका व लय सांभाळली जाते. संत वाङ्मयात टाळाचा उल्लेख भक्ती आणि लयाचे प्रतीक म्हणून अनेकदा आला आहे.
टाळ
याची कहाणी तुम्हाला माहित आहे का?